ágúst 15, 2005

Innflytjendur og atvinnan

Fyrir nokkrum vikum birtist "Economics focus" í Economist um rannsóknir á því hvort innflytjendur taki störf af þeim sem fyrir búa í landinu.

Niðurstaðan er sú að það sé ekki spurning hvort innflytjendur taki störfin eða ekki, heldur hvernig skilyrði séu í hagkerfinu til að ráða og reka fólk, stofna fyrirtæki o.s.frv.
In many parts of Europe, for example, governments try to protect workers by making it more costly to fire them. But workers that are expensive to fire are also dear to hire. Immigrants—often recruited on temporary visas, beyond the embrace of unions and sometimes outside the law altogether—become more attractive by comparison. Because they cannot become ensconced in a job, they are more likely to be offered one. In the short run, this kind of immigrant competition undercuts wages and raises profits. In the long run, however, higher profits should tempt new firms to enter the market, compete for workers and bid wages back up.

In Europe, sadly, the long run never arrives. The entry of new firms is inhibited by regulations to protect old ones. Mr Angrist and Ms Kugler show that the higher the barriers to entry in a country are, the worse is the impact of immigration on the job prospects of its citizens. Intended to shield small players from competition, these regulations instead provide for stagnation. Perhaps Europe's politicians should worry less about repelling immigrants, and more about unshackling the firms that might employ them.
- Displacement activity, Economist, 9. júlí '05.

Einföld hagfræði en því miður of flókin fyrir pólitíkusa. Einsog svo margt annað er hægt að rekja vandamálin í mörgum tilfellum til óhagstæðs reglugerðafrumskógar og skammsýnna stjórnvaldsaðgerða.

Að þessu sögðu er vert að benda á þá hneisu að á meðan skortur er á fólki meðal flestra iðnaðarmanna er enn allt gert til að hindra erlenda aðila til að koma hingað til að vinna.
Agust skrifaði 15.08.05 20:00

Flokkun: Hagfræði
Comments

Mætti ekki alveg snúa dæminu á haus og segja að "vandamálið" leystist ef ríki framfylgdu af fullum heiðarleika eigin vinnulöggjöf?

Eins og ég skil þetta þá snýst þetta að miklu leyti um ójafna samkeppnisstöðu þeirra sem búa í landinu gagnvart þeim sem eru fluttir inn á allt öðrum og lakari kjörum en eru annars lögboðin í landinu.

Hitt gerist svo óhjákvæmilega til lengri tíma litið að launakjör og réttindi launafólks muni jafnast út á heimsvísu - lækka á vesturlöndum og hækka annarsstaðar. Eina spurningin er hversu snörp sú breyting þarf að verða - hvort hún gerist mjúkt og rólega, eða með mikilli og snöggri blóðtöku hér á vesturlöndum.

Már skrifaði 16.08.05 00:06

Þá verður reyndar að taka til annarra viðskiptahindrandi þátta, t.d. tollalaga, hindrandi staðla o.s.frv. o.s.frv.

Hitt breytist seint að nær öll vestræn ríki "þurfa" á þessu "nýja blóði" að halda til að viðhalda lífskjörum sínum. Eitt vandamálið er hinsvegar klassískt hagfræðilegt vandamál: sýnilegar og sýnilegri afleiðingar. Sama á við þegar umræðan snýr að innflutningi á vörum og þjónustu. Það er auðveldara að benda á "fórnarlömbin" en alla þá sem njóta góðs af breytingunum.

Innflytjendurnir verða að koma inn í hagkerfi vestrænna ríkja í dag, til að hjólin haldi sínum hraða, slík er demógrafían í löndunum. Það sem hinsvegar hamlar aðlöguninni í hagkerfinu er ef fólk má ekki ráða og reka með nógu auðveldum hætti og stofnun fyrirtækja er torsótt. Innflytjendur eru tilbúnir til að leggja meira á sig í flestum tilfellum. Þeir eru heldur ekki afætur af hagkerfinu, því þeir eru þátttakendur sem þurfa mat, föt, sjónvörp, bíla og hús! Kakan m.ö.o. stækkar. Þeir sem hinsvegar missa störfin sín vegna innflytjenda verða ekki "útundan" nema kerfið haldi aftur af því að þeir fái aðra vinnu (t.d. við að búa til matinn, sauma fötin, tollafgreiða sjónvörpin, gera við bílana eða byggja húsin sem innflytjendurnir þurfa!), svosem ofangreindar ástæður.

Sem fyrr eru því reglugerðir hindranirnar, ekki lausnirnar...

Ágúst skrifaði 16.08.05 00:29

Það sem ég hjó eftir var fyrst og fremst þessi klausa:

"Immigrants — often recruited on temporary visas, beyond the embrace of unions and sometimes outside the law altogether — become more attractive by comparison. Because they cannot become ensconced in a job, they are more likely to be offered one."

Þetta er svo erkitýpískt viðhorf að það sé einhvernveginn sanngjarnt og eðlilegt að það viðgangist að stjórnendur fyrirtækja brjóti gildandi vinnulöggjöf til að auka hagnað sinn. Þegar ég var lítill var svoleiðis einfaldlega kallað "að stela". :-)

Þetta hefur ekkert með innflytjendamál að gera. Það hversu mörgum innflytjendum er hleypt inn í land hefur ekkert með það að gera hvort þeir hafi sömu réttindi og skyldur og innfæddir. Raunar þykir mér það algjör lágmarkskurteisi við innflytjendur að koma fram við þá eins og annað fólk.

Már skrifaði 16.08.05 22:04

...en vel að merkja, þá samþykki ég fyllilega að það lækkun þröskulda á vegi nýrra fyritækja inn á gamla markaði er af hinu góða. Því lægri sem þröskuldurinn er, því líklegra er að "hönd markaðarins" láti eitthvað gott af sér leiða.

Már skrifaði 16.08.05 22:11

Jú, fjöldi þeirra sem er "hleypt" inn í landið hefur margt með það að gera.

Innflytjendur hafa meiri "þörf" fyrir vinnuna en þeir sem hafa bakland fyrir í landinu. Þeir eru því tilbúnir til að leggjast lægra, ef hægt er að orða það þannig, en þeir innfæddu. Þetta verður enn sannara þegar ólöglegir innflytjendur er annars vegar. Þar eru nær réttlausir einstaklingar á ferðinni.

Annað sem verður að hafa í huga er að ef atvinnurekandi hefur "vald" yfir atvinnuleyfi þínu breytast reglurnar algjörlega, m.v. hvernig þær snúa að þér. Því er mikilvægt að staða atvinnurekenda gagnvart starfsfólki sé ekki ólík eftir því hvort um er að ræða innfædda eða innflutta. Annað kallast "markaðsbrestir" :)

Ágúst skrifaði 17.08.05 13:03